Auteur: Redactie Pagina 2 van 12

Docentenweek 2021: de terugblik

Elk jaar organiseren ProDemos en de Nederlandse Vereniging van Leraren Maatschappijleer (NVLM) de Docentendag Maatschappijleer. Zoals begrijpelijk werd het dit jaar door de maatregelen rondom Corona anders dan voorgaande jaren.

Docentenweek 2021
In 2021 organiseerden we een online Docentenweek Maatschappijleer. Je kon een ticket kopen waarmee je in de week van 1 t/m 5 februari 2021 lezingen en workshops kon volgen in een online omgeving. Na deze week kon je nog een week lang alles terugkijken.

Vanwege de coronamaatregelen hebben we dit jaar gekozen voor deze volledig online editie. We vinden het natuurlijk heel jammer jullie niet in persoon te zien, maar een online Docentenweek heeft ook zo zijn voordelen. Zo hoefde je deze keer niet te kiezen en je dus ook niet in te schrijven voor de programmaonderdelen. En je kon alle lezingen terugkijken. Ook bood het online karakter mogelijkheden met betrekking tot de programmering. Zo hadden we een lezing van Johan Sandahl over ‘social science education’ vanuit Stockholm, keken we achter de schermen bij Projekta in Suriname, en liet ambassadeur Bonnie Horbach vanuit Litouwen zien wat haar werk inhoudt. 

Programma

De openingslezing werd maandagavond 1 februari verzorgd door Beatrice de Graaf. Hoe ga je om met extreme uitspraken in de klas? De Graaf geeft je handvatten om hiermee aan de slag te gaan. Bekijk hier het overzicht van lezingen, workshops en virtuele excursies.

Behalve lezingen, workshops en excursies waren er ook ‘live’-momenten tijdens de Docentenweek. Waaronder een gemeenschappelijke opening, een pubquiz, Q&A’s en een plenaire afsluiting. Het was in deze bijzondere tijd een fijne en inspirerende week. Hopelijk zien we elkaar volgend jaar weer fysiek. Want het informeel kletsen over het vak, de borrels, het netwerken en het struinen langs de kraampjes hebben we dit jaar moeten missen. Maar hopelijk nemen we een aantal initiatieven van deze online Docentenweek ook mee naar de fysieke Docentendag 2022 (denk aan internationale lezingen).

We kijken er enorm naar uit om jullie volgend jaar weer fysiek en in goede gezondheid te zien op de Docentendag 2022.

De organisatie – NVLM en ProDemos

Update Curriculum.nu

De NVLM heeft gereageerd op het tweede tussenproduct van de ontwikkelteams Burgerschap en Mens & Maatschappij van Curriculum.nu. Lees meer op onze themapagina.

Examenbesprekingen 2018

Ook dit jaar organiseert de NVLM weer examenbesprekingen in Utrecht. Hieronder een overzicht van de data en tijden:

23 mei 2018 – examenbespreking vwo (regulier en pilot) – start: 15:30 uur tot ca. 17:15 uur
28 mei 2018 – examenbespreking vmbo (gl/tl) – start: 15:30 uur tot ca. 17:15 uur
29 mei 2018 – examenbespreking havo (regulier en pilot) – start: 15:30 uur tot ca. 17:15 uur

Locatie: Vergadercentrum Vredenburg 19, 3511 BB Utrecht
U kunt zich aanmelden voor een of meerdere besprekingen bij riemerbouwmeester@nvlm.nl.

Update Curriculum.nu

Tot 25 april kon iedereen feedback geven op de eerste tussenproducten van Curriculum.nu: de conceptvisies. De NVLM heeft gereageerd op de conceptvisies van de ontwikkelteams Burgerschap en Mens & Maatschappij. Daarnaast schreven we samen met de andere betrokken vakverenigingen (aardrijkskunde, economie, filosofie en geschiedenis) een brief aan het ontwikkelteam Mens & Maatschappij. In deze brief benadrukken de vakverenigingen dat de kracht van bestaande vakken uitgangspunt moet zijn van het ontwikkelteam. Samenhang kan op verschillende manieren worden bereikt door de perspectieven van onze vakken te combineren, maar een verplicht samengaan van vakken in een leergebied achten wij onwenselijk en in tegenspraak met de politieke besluitvorming die aan Curriculum.nu vooraf ging.

In onze eigen feedback op de conceptvisie Mens & Maatschappij benoemen wij enkele pluspunten in de conceptvisie: het formuleren van verschillende perspectieven op de complexe en veranderende wereld en de wens om de buitenwereld in te gaan en de buitenwereld de school in brengen. Als minpunt zien we dat de maatschappijwetenschappelijke (sociologische en politicologische) invalshoek nog onvoldoende herkenbaar is in de conceptvisie Mens & Maatschappij.

De NVLM heeft ook uitgebreid gereageerd op de conceptvisie van het ontwikkelteam Burgerschap. Wij zijn blij met de aandacht voor een doorlopende leerlijn burgerschap, maar geven in onze reactie ook aan dat de conceptvisie soms meer over persoonsvorming dan over burgerschapsvorming lijkt te gaan. We vragen om een duidelijker onderscheid tussen dat wat aan de school is (identiteitsontwikkeling) en dat wat in een landelijk curriculum zou moeten worden vastgelegd: kennis en vaardigheden om te kunnen participeren in de democratische rechtsstaat en – in aansluiting op het pamflet van Bram Eidhof– een aantal doelen waarover brede consensus bestaat in de Nederlandse samenleving.

NVLM Scriptieprijs 2018

Elk jaar reikt de NVLM een prijs uit aan studenten die het beste onderzoek hebben gedaan (lessenserie of praktijkonderzoek). De jury kijkt niet alleen naar de onderzoeksmatige kwaliteit (methodologie) maar ook naar toepasbaarheid binnen het vak en originaliteit.

Dit jaar was de prijsuitreiking op maandag 26 maart jl. tijdens de jaarlijkse LIO-dag op de Radboud Universiteit Nijmegen.

Uit het juryrapport:

Winnaar eerstegraads onderzoek Johan Paul (Fontys Hogescholen): ‘Op welke wijze kan  de concept-context benadering het beste aan HAVO-leerlingen aangeleerd worden?.

Sterk theoretisch kader met goede koppeling naar taalgericht vakonderwijs. Hij constateert terecht dat voor concept-context benadering is de taalvaardigheid voorwaarde en gebruikt daarvoor het kwadrant van Cummins.  Hij maakt een duidelijk onderscheid tussen schooltaal en vaktaal.

Probleemstelling dat deze benadering lastig voor docenten is, is terecht en hij geeft met dit onderzoek hele duidelijke handvatten voor docenten mbv de taxonomie van Bloom. Hiermee komt hij in de uitwerking tot handreikingen voor de docent om creatieve opdrachten te ontwerpen.

Overigens is dit niet verder uitgewerkt in concrete lessen, waardoor het niet de beste lessenserie is geworden, maar op onderzoeksniveau zeker de eerste plaats waard.

Winnaar eerstegraads lessenserie Clint Claessen (Universiteit van Amsterdam): ‘Kiesstelsels

Helder theoretisch kader met een mooie probleemstelling.  Goede koppeling van denkvaardigheden en didactische aanpak. Marzano wordt gecombineerd met Ebbens Ettekhoven, maar wel toegepast op vakdidactische principes, namelijk werken met hogere denkvaardigheden. Vooral de hogere denkvaardigheden als evalueren, creëren en analyseren komen mooi aan bod, als onderdeel van het ontwerp.

Leerlingen werken vrij zelfstandig met deze opdrachten, waardoor het niet docent gestuurd is.

Beoordelingsmodel is aanwezig, maar kan concreter worden uitgewerkt met bijv. rubrics ter onderbouwing van het aantal punten.

De jury is benieuwd hoe de werkstukken van leerlingen over het ideale kiesstelsel er uiteindelijk hebben uitgezien.

Winnaar tweedegraads prakijktonderzoek Martijn Peters (Hogeaschool van Amsterdam): ‘Populisme in de klas?

Martijn heeft een actueel onderwerp aangepakt in zijn onderzoek: populisme. Hij laat zien dat hij in staat is om controversiële onderwerpen te bespreken en hier didactische handreikingen voor te doen.

Zijn praktijkervaringen bij de klassen waar hij les aan geeft, heeft hij goed weten te vertalen naar een goed theoretisch kader en bruikbare aanbevelingen voor zijn eigen lespraktijk. Omdat het een klein onderzoek is, naar zijn eigen klassen op zijn eigen school, is dit moeilijk generaliseerbaar. Maar tegelijkertijd is de manier van kijken en nadenken over uitspraken van leerlingen in de dagelijkse lespraktijk heel bruikbaar voor andere docenten. Veel docenten lopen tegen deze problematiek aan en reageren hier vaak vanuit hun eigen referentiekader op. Dit onderzoek maakt duidelijk dat het een meerwaarde heeft om de uitspraken van leerlingen tegen het licht te houden en mee te nemen in de beginsituatie van een les burgerschap.

Curriculum.nu: eerste tussenproducten

Dit jaar buigen de negen ontwikkelteams van Curriculum.nu zich over de vraag wat leerlingen in het primair en voortgezet onderwijs moeten kennen en kunnen. 

Begin week hebben de ontwikkelteams hun eerste tussenproducten opgeleverd in de vorm van conceptvisies op de leergebieden. Vooral de leergebieden Mens & Maatschappij en Burgerschap zijn relevant voor de toekomst van maatschappijleer, maatschappijkunde en maatschappijwetenschappen.

Tijdens een consultatieperiode mag iedereen feedback geven op deze conceptvisies en de consultatievragen van de ontwikkelteams. Het NVLM-bestuur zal dat doen op basis van de reacties die we van u – onze leden – ontvangen.

Wilt u dat de NVLM uw opvatting meeneemt in onze reactie richting Curriculum.nu?
Dan kunt u het volgende doen:
1. Lees de conceptvisies Mens & Maatschappij en Burgerschap met bijbehorende consultatievragen.
2. Schrijf een concrete reactie op (een van) de twee visies.
– Maak in uw reactie onderscheid tussen de conceptvisie Mens en Maatschappij en de conceptvisie Burgerschap.
– Geef steeds duidelijk aan op welke consultatievraag u reageert. Ook algemene opmerkingen over de beide conceptvisies zijn welkom.

Mail uw reactie uiterlijk zaterdag 14 april naar secretaris@nvlm.nl. We zien uw reactie graag tegemoet!

Contributiefactuur 2018

Door een ‘bug’ in het ledenadministratiesysteem heeft u waarschijnlijk 2 facturen ontvangen i.p.v. 1 factuur. U mag zelf kiezen welke u wil betalen; we vinken bij betaling beide facturen aan. Excuses voor het ongemak.

Examenbesprekingen 2018

23 mei – examenbespreking vwo (regulier en pilot) – start: 15:30 uur tot ca. 17:15 uur
28 mei – examenbespreking vmbo (gl/tl) – start: 15:30 uur tot ca. 17:15 uur
29 mei – examenbespreking havo (regulier en pilot) – start: 15:30 uur tot ca. 17:15 uur

Locatie: Vergadercentrum Vredenburg 19, 3511 BB Utrecht
U kunt zich aanmelden voor een of meerdere besprekingen bij riemerbouwmeester@nvlm.nl.

Maatschappijleer faalt niet

In het Algemeen Dagblad van 8 november wordt een totaal verkeerde indruk gewekt met de kop ‘Maatschappijleer op school faalt’. De krant bespreekt een internationaal onderzoek onder leerlingen uit de tweede klas van het voortgezet onderwijs. Leerlingen krijgen in Nederland pas in klas 3,4 of 5 maatschappijleer. De onderzoeksresultaten zeggen dus niets over het effect van maatschappijleer. Uit het onderzoek blijkt dat de kennis over burgerschap en de democratische rechtsstaat van de tweedeklassers in Nederland lager is dan de kennis van scholieren in landen die op Nederland lijken. Dat is al eerder geconstateerd. Daarom pleit de NVLM al jaren voor een doorlopende leerlijn democratisch burgerschap met meer aandacht voor democratie en rechtsstaat in het basisonderwijs en de onderbouw van het voortgezet onderwijs. In contacten met de media (De Volkskrant & BNR Radio) zet het NVLM-bestuur het onjuiste beeld dat door het AD is geschetst recht.

MBO moet burgerschapsonderwijs serieus nemen

De NVLM en JOB roepen in Trouw op tot een Deltaplan Burgerschap: https://www.trouw.nl/opinie/het-mbo-moet-burgerschapsonderwijs-serieus-nemen~aff95c4a/.

Pagina 2 van 12

Foto's in de header zijn gemaakt tijdens de NVLM docentendagen van 2019 - 2021 door Bart van Vliet.

Website van de NVLM&Powered by WordPress