Aan het begin van schooljaar 2022-2023 wordt een start gemaakt met het vernieuwen van het vak maatschappijleer voor alle niveaus in het VO: vmbo, havo, vwo, voor het regulier en het speciaal onderwijs. Het is de verwachting dat er na twee jaar een nieuw conceptexamenprogramma ligt.

Waarom (nu)?

Curriculum.nu had als doel om te komen tot een actualisering van het curriculum voor het primair en voortgezet onderwijs. Hierbij was het in eerste instantie het idee om eerst een curriculumherziening voor primair onderwijs en de onderbouw van het voortgezet onderwijs in gang te zetten, en daarna een herziening voor de bovenbouw en dus de examenprogramma’s.
Hoewel dit traject mede door de demissionaire status van het kabinet (december 2021) nog niet is voltooid, heeft de Kamer besloten om voor een aantal vakken, waaronder maatschappijleer, versneld de examenprogramma’s te herzien.
Dat maatschappijleer bij die eerste tranche vakken is geplaatst, komt mede door de wettelijke aanscherping van de burgerschapsopdracht aan scholen en een aantal aangenomen moties waaronder deze van  Rog en van Meenen.

Wat wordt er anders?

De grootste uitdaging wordt het combineren van het huidige vak maatschappijleer met een groot aantal van de zogenaamde ‘Grote Opdrachten’ van het leergebied Burgerschap. Door burgerschapsopdrachten toe te voegen aan maatschappijleer wordt bereikt dat álle leerlingen in Nederland burgerschap krijgen, en dat dit op examenniveau wordt afgerond. 

Het zal duidelijk zijn dat veel van de huidige maatschappijleerinhouden onontbeerlijk blijven voor goed burgerschapsonderwijs. Maar, er zal ook het nodige veranderen. Zo bevatten burgerschapsdoelen bijvoorbeeld veel vaker vaardigheden en attitudes dan kennis. Hoe integreren we dit met het vak maatschappijleer, hoe leer je die aan, en hoe meet (of toets) je of dat ook gelukt is?

Als NVLM denken wij dat het toevoegen van burgerschapsdoelen aan maatschappijleer kan leiden tot een rijker en nog meer betekenisvol vak. 

Wie gaat dat doen?

Voor bovenstaande spannende vakvernieuwing is het uiteraard belangrijk dat leraren inbreng hebben in het eindresultaat. Om dit te bewerkstelligen is er een vakvernieuwingscommissie gevormd, bestaande uit docenten maatschappijleer en burgerschap, en vakinhoudelijke- en curriculumexperts, en die samen met een zogeheten procesregisseur aan de slag gaan met de vernieuwing.

Deze commissie wordt van feedback voorzien door een advieskring. In deze kring nemen lerarenopleiders, methodeschrijvers, toetsdeskundigen en bestuursleden van de vakvereniging van leraren plaats. Meer details over het proces en de rol van de NVLM daarin vindt u hier

Meehelpen?

Ook de NVLM kan uw hulp gebruiken! Tussenproducten van de commissie willen wij graag kunnen voorleggen aan onze leden, zodat we feedback kunnen meenemen naar de volgende ronde. Wij zullen hiertoe binnenkort een oproep doen onder onze leden.